“İlham Əliyevə qarşı cinayət işi açılmalıdır”

İsa Qəmbər: “O, xalqdan üzr istəyib istefa verməlidir”

Bu gün Müsavat partiyasının başqanı İsa Qəmbər mətbuat konfransı keçirdi. Əsasən sabiq səhiyyə naziri Əli İnsanovun məhkəmədəki son söz çıxışına münasibət bildirən başqan cəmiyyəti maraqlandıran digər məsələlərlə bağlı da danışdı.

İ.Qəmbər öncə sabiq nazirin “Heydər Əliyev 2003-cü ilin avqustunda koma vəziyyətində olduğu üçün İlham Əliyevin baş nazir təyin olunması ilə bağlı sənədə imza ata bilməzdi” açıqlamasına toxundu. Onun sözlərinə görə, bu açıqlama nəticəsində İ.Əliyevin baş nazir vəzifəsinə gəlməsi və sonra da hakimiyyətə yiyələnməsini dövlət çevrilişi kimi qiymətləndirmək lazımdır. “Dövlət çevrilişi ilə bağlı İlham Əliyevə qarşı cinayət işi açılmalıdır” deyən Müsavat başqanı həmçinin Ə.İnsanovun 2003-cü il seçkiləri ərəfəsində seçki komissiyalarına paylanması üçün nazirlərdən, nazirliklərdən rüşvət yığılması açıqlamasına da münasibət bildirdi: “Əli İnsanov özünün də bu prosesdə iştirakına görə təəssüfünü bildirdi. Onun məhkəmənin gedişində çox maraqlı açıqlamaları, bəyanatları olub. Amma hesab edirəm ki, bu, ən sensasion, ən önəmli, ən ciddi açıqlamalardır. Onun bildirdiklərini biz hələ o zaman demişik, sizin də çoxlarınız öz qəzetlərinizdə yazmısınız. Ancaq yadınızdadırsa, biz o zaman bunu deyəndə hakimiyyət nümayəndələri təkzib verməyə çalışır, gülünc açıqlamalarla çıxış edirdilər. Az qala Heydər Əliyevin idmanla məşğul olması və sair barədə utandırıcı yalanlar yazırdılar. Hətta özlərinə də hörmət gətirməyən, Heydər Əliyevin də özünə yaraşmayan şəkildə yalanlar yağdırırdılar. Həmin mərhələdə İlham Əliyev və bu rejim dövlət çevrilişini zorakılıqla tamamladı. Yadınızdadırsa, həmin seçkilərdə necə total saxtakarlıqlar oldu. Sonra da öz hüquqlarını müdafiə edən insanlara qarşı nə qədər vəhşiliklə cinayətlər, repressiyalar törədildi.”

İ.Qəmbər bildirdi ki, H.Əliyevin şəxsi həkimi olmuş bir şəxsin bu cür açıqlamalar verməsi ciddi nəticələrə səbəb olmalıdır. Onun sözlərinə görə, İ.Əliyev hakimiyyətə saxta yolla yiyələndiyi üçün xalqdan üzr istəyib istefa verməlidir. İsa bəy hesab edir ki, əgər dövlət başçısının buna cəsarəti çatmırsa, prokurorluq fakt üzrə cinayət işi açmalıdır: “Parlamentdə deputatlar qalxıb müstəqil deputat komissiyasının yaradılmasını tələb etməlidirlər. Yəqin bilirsiniz ki, İlham Əliyevin istefa verməyə, prokurorluğun da bu fakt üzrə cinayət işi açmağa cəsarəti çatmayacaq. Halbuki bu, onların bilavasitə vəzifə borcudur. Çünki dövləti bir cinayət haqqında rəsmi ifadə verilib. Ortada rəsmi şahid ifadəsi var. Parlament çoxluğunun müstəqil deputat komissiyası yaratmağa da cəsarəti çatmayacaq. Təbii ki, bizim deputat qrupu bu məsələni parlamentdə qaldıracaq. Və bu məsələ gündəmə gələcək.”

İsa bəy həmçinin telekanalların Ə.İnsanovun məlum çıxışını yayımlamamasına da toxundu. Onun sözlərinə görə, televiziyaların bu həqiqəti gizlətməyə çalışması hakimiyyətin bu həqiqətdən qorxmasının göstəricisi, əlamətidir. Başqan bu məsələnin belə sakitliklə ötüb keçməsinə yol vermək niyyətində olmadıqlarını vurğuladı. “Biz hər bir Azərbaycan vətəndaşını öz üzərinə düşən işi görməyə çağırırıq” deyən İ.Qəmbərin sözlərinə görə, siyasi partiyalar bu həqiqətləri bütövlükdə xalqa və bütün dünyaya çatdırmaqla məşğul olmalıdır: “Hesab edirəm ki, partiyalar bir araya gələrək, ümumi bir mitinq komitəsi yaradaraq, məhz 2003-cü ilin avqustunda hakimiyyətin qəsb edilməsi, dövlət çevrilişinin həyata keçirilməsi ilə bağlı birgə etiraz aksiyalarına, mitinqlərə başlamalıdırlar. Mən istəyərdim ki, bu, təkcə Müsavatın təşəbbüsü olmasın, ümumi bir mitinq komitəsi yaradılsın. Burda da bütün özünə hörmət edən siyasi zümrələrin təmsilçiləri iştirak etsinlər, tədbirlər birgə təşkil olunsun. Müsavat partiyası olaraq hesab edirik ki, məsələnin araşdırılması üçün İctimai Komissiya yaradılmalıdır. Əgər müstəqil deputat araşdırma komitəsinin yaradılması bizdən yox, hakimiyyətdən, rejimdən asılıdırsa, axı İctimai Komissiyanın yaradılması vətəndaş cəmiyyətindən, vətəndaş cəmiyyətinin strukturlarından asılıdır?! Ölkənin aparıcı ictimai-siyasi qüvvələri, QHT-lər, aparıcı media strukturları, önəmli insanlar bir araya gələrək, ciddi bir ictimai araşdırma komissiyaları yaratmalıdırlar. Nəticədə bu məsələ ilə bağlı bütün həqiqətlərin axıracan araşdırılmasına və bunun təsirli bir hadisəyə çevrilməsinə, məqsədinə gəlib çatmasına çalışmalıdırlar.”

Müsavat başqanı bu olayın araşdırılması üçün beynəlxalq birliklərə, beynəlxalq təşkilatlara da müraciət ediləcəyini dedi. Xüsusən Amerika, Rusiya, İngiltərə ictimaiyyətinə müraciət ediləcəyinə toxunan İsa bəy 2003-cü ilin avqustundakı əməliyyatda bu və ya başqa formada müxtəlif dövlətlərin strukturlarının iştirak etdiyini xatırlatdı: “O zaman çox ciddi mənbələrdən verilən məlumatlara əsasən bilinirdi ki, 2003-cü ilin iyulun 31-də Heydər Əliyev beyin ölümü keçirib. Bu beyin ölümü faktiki olaraq, şəxsiyyətin bitməsi, dünyasını dəyişməsi deməkdir. Bu, koma deyil. Komada olan adam ya tibbin səviyyəsi, ya da Allahın lütfü nəticəsində müəyyən müddətdən sonra bərpa oluna bilər. Amma beyin ölümü keçirmiş insanın bərpa olunması mümkün deyil. Beyin ölümü faktiki ölüm deməkdir. Həmin dövrdə Heydər Əliyev Türkiyənin Gülhanə hospitalında idi. İlham Əliyevin baş nazir təyin edilməsi ilə bağlı saxta qərarlardan sonra Heydər Əliyev guya Amerikanın Klivlend şəhərindəki klinikaya aparıldı. Bu aparılma əməliyyatı Rusiyanın Fövqəladə Hallar Nazirliyinə məxsus olan təyyarəsi ilə həyata keçirildi. Əslində bu da simvolik bir hadisə idi. Guya Türkiyənin və ya Amerikanın təyyarəsi yox idimi ki, bu əməliyyatı həyata keçirsinlər? Bu, Rusiya Fövqəladə Hallar Nazirliyinin təyyarəsini istifadə etməklə Heydər Əliyevin ölümünün Azərbaycan xalqından və ictimaiyyətindən gizlədilməsində Rusiyanın da iştirak etməsinin bir simvolu, mesajı idi.”

İsa bəy məhz bu səbəbdən amerika, rus, türk xalqına müraciət edərək onlara “öz hakimiyyət strukturlarınızın 2003-cü ilin avqustunda bu mövqeni tutmasına nə cür baxırsınız” sualını ünvanlayacaqlarını bildirdi. Onun sözlərinə görə, əslində demokratik ölkələrin bəzilərində 20, bəzilərində isə 40-50 il sonra arxivlər açılaraq bütün sənədlər üzə çıxır: “Nə zamansa bu məsələlərdə də arxivlər açılacaq və 2003-cü ilin avqustunda Heydər Əliyevin beyin ölümü yaşadıqdan sonra həyata keçirilmiş o əməliyyat barədə bütün informasiya, həqiqətlər rəsmən, arxiv sənədləri ilə üzə çıxacaq. Biz hesab edirik ki, bu ölkələrin ictimaiyyətləri öz hakimiyyətlərindən bunu tələb etməlidirlər. Azərbaycan xalqı bu həqiqətləri artıq rəsmən, sənədlərə əsasən öyrənmək, araşdırmaq və ona qiymət vermək ikanına malik olmalıdır. Biz bütün bu istiqamətlərdə fəaliyyət göstərəcəyik.”

Müsavat başqanı indiki halda, hakimiyyətin Əli İnsanovun həyatına və sağlamlığına görə bilavasitə məsuliyyət daşıdığını bildirdi. Onun sözlərinə görə, həddindən artıq önəmli bir şahid ifadəsi verən bu adamın həyatı qorunmalıdır. İsa bəy dedi ki, sabiq nazir məhkəmə boyunca ancaq bir günahını - 2003-cü ildə seçki komissiyalarına verilməsi üçün nazirlərdən rüşvət toplanmasında iştirak etdiyini boynuna alıb. Müsavat partiyası olaraq nazirlərdən, nazirliklərdən rüşvət yığılaraq seçkilərin saxtalaşdırılması prosesinin araşdırılmasını tələb edəcəklərini deyən İ.Qəmbər bu məsələdə bütün siyasi qüvvələrin birgə fəaliyyət göstərməsinin vacibliyini vurğuladı: “Müsavat partiyası yüz ilin partiyasıdır. Bu partiya yalnız hakimiyyət uğrunda mübarizədə iştirak etmək üçün yaranmayıb. Xalqın bağrından qopmuş Müsavat bu xalqa, onun tarixinə, gələcəyinə görə məsuliyyət daşıyır. Ona görə də Müsavat partiyası daim bu məsələni diqqətdə saxlayacaq. Bu məsələnin tam şəkildə araşdırılması, həqiqətlərin rəsmi şəkldə bəyan edilməsi, onların hüquqi, rəsmi nəticələrinin baş verməsi üçün lazım olan hər şeyi edəcəyik.”

Daha sonra jurnalistlərin suallarını cavablandıran İ.Qəmbər 2003-cü ildə İ.Əliyevin baş nazir təyin olunmasını alqışlayan bəzi xarici dövlətlərin Ə.İnsanovun açıqlaması ilə bağlı ünvanlanacaq bəyanata adekvat münasibət göstərməyəcəyi ehtimalına toxundu. Onun sözlərinə görə, xarici dövlətlərin necə qərar verəcəyi onların öz xalqları qarşısındakı məsuliyyətidir: “Onsuz da bu məsələlər əvvəl-axır açılacaq. Onun gizlin qalması mümkün deyil. Amma bunun tam rəsmi şəkildə sənədləşdirilməsinə və bundan irəli gələn siyasi-hüquqi addımların atılmasına ehtiyac var. Mən inanıram ki, bu, baş verəcək.”

İsa bəy onu bildirdi ki, veriləcək reaksiyadan asılı olmayaraq, onların bu müraciəti arxiv sənədlərinə keçəcək. Müsavat başqanı Ə.İnsanovun bu çıxışından dərhal sonra srağagün bəyanat verərək, prokurorluğun cinayət işi açmasını və deputat araşdırma komissiyasının yaradılmasını tələb etdiklərii xatırlatdı. Onun sözlərinə görə, Müsavat Divanının srağagünkü növbədənkənar iclasında da bu məsələlər ətraflı müzakirə olunaraq müvafiq qərarlar qəbul edildi: “Partiyada da İşçi Qrup yaratmışıq. Bu qrup dediyimiz məsələlərin rəsmiləşdirilməsi, müvafiq müraciətlərin hazıranması, təkliflərin bütün istiqamətlərə çatdırılması işi ilə məşğul olacaq. Dediyim kimi, bu məsələ daim bizim diqqətimizdə olacaq. Biz zaman-zaman atdığımız addımlar, onların nəticələri ilə bağlı media və ictimaiyyəti məlumatlandıracağıq.”

İ.Qəmbər bu məsələlərlə bağlı müxalifətin birgə aksiyalar keçirmə perspektivinə də toxundu. “Kütləvi etiraz aksiyaları bir partiyanın işi deyil” deyən başqanın sözlərinə görə, partiya bunu təkbaşına da keçirə bilər. Amma İsa bəy burada söhbətin ölkənin, xalqın, taleyindən getdiyini vurğuladı. O, siyasətlə məşğul olan hər bir qüvvənin buna görə məsuliyyət daşıdığını dedi: “İddiamız budur ki, mitinq komitəsi yaransın, burada bütün siyasi qüvvələr bərabər əsaslarla təmsil olunsunlar. Deyilməsin ki, bu ideya, təklif Müsavat partiyasına aiddir. Başqa bir adam durub desin ki, bizim partiyanın qərargahında yığışaq və mitinq komitəsini yaradaq, etiraz aksiyalarına başlayaq. Bizə cəmiyyətdəki bütün elementlərin öz funksiyasını yerinə yetirməsi lazımdır. Təklifimiz də budur”.

Başqan daha sonra deputat Həvva Məmmədovanın “Gündəlik Azərbaycan” qəzetinin baş redaktoru Eynulla Fətullayevə ölüm hökmü verilməsi tələbinə də münasibət bildirdi. Bu açıqlamanın onu çox təəccübləndirdiyini deyən İ.Qəmbər 95-ci ildə bu rejimin ədliyyə naziri olan bir xanımın da “demokratiyanı beşiyindəcə boğmaq lazımdır” açıqlamasını yada saldı: “Mən düşünürdüm ki, bu adamlar heç olmasa, nə cür danışmağı öyrəniblər. Amma son hadisələr onu göstərir ki, bu adamar heç bu bacarığa da yiyələnə bilməyiblər. Bu tələb mənəvi, hüquqi, siyasi baxıdan absurddur. Burda söhbət müstəqil bir qəzeti, cəsarətli bir jurnalisti susdurmaqlan, sıradan çıxaraqdan gedir. Məsələ qaldırırlar ki, guya Eynulla Fətullayev Xocalı faciəsində azərbaycanlıların günahı olduğunu deyib və buna görə xalq düşmənidir. Əvvəla, Eynulla Fətullayev belə bir söz demədiyini bildirir. Digər tərəfdən, guya 93-cü ildən bu yana indiki rejim təbliğat aparmırmı ki, Xocalı faciəsində azərbaycanlılar günahkardır?! Gah Ayaz Mütəllibovu, gah Fəhmin Hacıyevi, gah başqa şəxsləri Xocalı faciəsində ittiham edən bu rejim deyildimi?”

İsa bəy onu da xatırlatdı ki, hakimiyyət hər il 26 fevral ərəfəsində “gözünə pis görünən” müxalifət qüvvələrini Xocalı faciəsində ittiham edərək, televiziya vasitəsilə antitəbliğat kampaniyası aparır. “Necə olur ki, bu rejim saxta ittihamları söyləyəndə heç kim onu qınamır” deyə sual edən İ.Qəmbərin fikrincə, bu, azad sözə qarşı yönəlmiş fəaliyyətdir: “Mən xüsusən xanımları tənqid etməyi xoşlamıram. Amma xanımlar da öz hərəkətlərində diqqətli olsalar, yaxşı olar.”

AŞPA-ya gedib getməyəcəyi ilə bağlı sualı cavablandiran Müsavat başqanı dedi: “Bir çox amillərdən asılıdır ancaq maliyə ilə bağlı deyil. Maliyyə problemləri hər zaman olub indi də qalmaqdıdır. AŞPA-ya getmək fikrim olsa maliyyəsini həll etmək mümkündür. Tərəddüd edirəm. Ola bilər ki, bu gün ya sabah qərar verəcəm. Dəvət edən şəxsə fikrimi bildirəcəm. Ola bilər ki getməyim. Çünki mən araşdırıram situasiya o qədər də maraqlı görünmür. Yəni 16-dan 20 nə qədər sessiya keçiriləcək. Azərbaycanın məsələsinə sessiyanın ilk günündə baxılacaq. Deputat olmayan AŞPA-nüun nümayəndəsi olmayan şəxslərin çıxış etmək səlahiyyətləri yoxdur. Deməli Bizim işimiz orada AŞPA-nın rəhbərlityi komitələrçlə fraksiyalarla görüşlər keçirmək olacaq. Bu da əsasən 16-dan sonrakı dövrə təsadüf edəcək. Belə çıxır ki, Azərbaycanın öhdəlikləri ilə bağlı məsələ müzakirə edilib qərar qəbul olunacaq ondan sonra fikirlərimiz səsləndiriləcək. Bu baxımdan getməyə tərəddüd edirəm. Digər tərəfdən də bu dəfə alahha şüküur Azərbaycan nümayəndə heyyəti güclü görsənir. Tanınan hüquq müdafiəstləri AŞPA-ya getmək fikrindədirlər. Hesab edirəm ki, demokuratik düşərgədən Azərbaycanın kifayət qədər güclü nümayəndə heyəti olacaq. Aramızda belə məsələhətləşmə olub ki, vahidl sənəd hazırlansın. Bu sənəd sessiya dəvət olunan şəxslər tərəfindən imzalansın ki, birgə mövqeyimiz kimi təqdim edilsin. Proses gedir sənədlər hazırlanır. Sənəd bütün iştirakçılara təqdim ediləcək.”
Müsavat Rəsul Quliyevin ADP-sinə yer verə bilərmi sualina isa bu cür cavablandırdı: Müsavat Partiyasının başqanı İsa Qəmbər dünən keçirdiyi mətbuat konfransında Rəsul Quliyevin ADP-sinin qarşılaşdığı problemlə bağlı fikir bildirib. ADP-nin qurultaylarını keçirməsi üçün yer probleminin olduğundan təəsüfləndiyini deyən İsa Qəmbər Akif Şahbazovun ona müraciət etdiyini qeyd etdi: “Akif bəy bildirdi ki, hakimiyyət onlara yer vermir, ola bilər ki, ümumiyyətlə yer tapa bilməsinlər. Bizdən xahiş etdilər ki, ayın 14 də Müsavatın iclas zalını onların ixtiyarına verək. Prinsip etibarilə biz ADP-nin işlərinə qarışmaq istəmirik və tərəf olmaq niyyətində deyilik. Eyni zamanda hakimiyyət hansısa qüvvəyə tədbirini keçirməyə yer vermirsə, biz də iqtidarın mövqeyindən çıxış edə bilmərik. Ona görə də Akif bəyə bildirdik ki, başqa yer tapmasalar qurultaylarını bizim qərargahda keçirə bilərlər. Ancaq bu bizim ADP məsələsində tərəf olmağımız kimi qiymətləndirilməməlidir. Düzdür, onların qərargahlarında geniş iclas zalı var, ancaq sabah Sərdar Cəlaloğlu tərəfə də yer verilməsə onlara da şərait yarada bilərik”.

Sevinc TELMANQIZI