Partiya Məclisi mövcud şərtlərlə prosesə qoşulmağı lüzumsuz saydı
İsa Qəmbər: “Qərarımız apardığımız mübarizənin tərkib hissəsi olmalıdır”
Dünən Müsavat Partiyası Məclisinin toplantısı keçirildi. Partiyanın himni səsləndirildikdən sonra toplantını açıq elan edən Məclis sədri Sülhəddin Əkbər gündəliyi açıqladı. Gündəliyə yeni seçilmiş rayon təşkilatları sədrlərinin səlahiyyətlərinin təsdiqi, prezident seçkisi haqqında müzakirələr, məclisə boş qalmış yerlərə seçkilər və cari məsələlər daxil idi. Yeni seçilmiş rayon təşkilatları sədrlərinin səlahiyyətləri təsdiqləndikdən və say komissiyası yaradıldıqdan sonra çıxış üçün ilk söz Müsavat Partiyasının başqanı İsa Qəmbərə verildi.
Müsavat başqanı Sülhəddin Əkbəri 48 yaşı, Rafiq İsmayılı 60 illik yubileyi münasibətilə təbrik etdi. Sonra o, seçkilərlə bağlı veriləcək qərarın 2008-ci ilin prezident seçkisinə öz möhürünü vuracaq qərar olacağını söylədi: “Əgər Müsavat seçkidə iştirak qərarı qəbul edəcəksə, bu, tamamilə başqa bir seçki olacaq. Çünki Müsavatın istənilən prossesi ciddi hərəkata çevirmək qüdrəti var. Partiyanın seçkidə iştirak etməməsi isə sadəcə olaraq, İlham Əliyevin özünəlayiq ”namizədlərlə" və Ramiz Mehdiyevin rəhbərliyi ilə planlaşdırılan bir seçki oyunu olacaq. Odur ki, məsələyə millət və dövlətimiz qarşısında partiyanın məsuliyyətini, bugunkü və sonrakı prosseslərə təsirini dərk edərək, hər şeyi ölçüb-biçərək dəqiq qərar vermək məcburiyytindəyik".
İsa Qəmbər ötən ilin oktyabrında Məclisin seçkidə iştirakla bağlı verdiyi qərarı xatırlatmaqla yanaşı, təşkilatın seçkilərdən imtina hüququnu da özündə saxladığını qeyd etdi: “Bu qərar ətrafında diskussiyalar hələ də gedir. Bəziləri onun vaxtından əvvəl verildiyini iddia edirdilər. Amma mən qərarın düzgün verildiyini hesab edirəm. Çünki 2007-ci ildə də ölkədə siyasi passivlik hökm sürürdü. Bizim qərarımız seçki mövzusunu aktuallaşdırdı. Həmin qərarın həyata keçirilməsi istiqamətində bu gunədək xeyli işlər görülüb. Müsavat Partiyası 2008-ci il prezident seçkilərində iştirakla bağlı ciddi və əhatəli fəaliyyət proqramı hazırladı. Həmin proqrama əsasən, partiya seçkilərə hazırlaşırdı. İmza toplanmasından tutmuş, müşahidəçilər və konkret iş tələb edən işlər üzrə namizədlər müəyyənləşib. Zona müşavirələri keçirilib. Mitinqlərə cəhdlər edilib. Demokratik qüvvələrin bir araya gəlməsi üçün bir sıra səylər göstərilib. Qeyri-hökumət təşkilatları və ictimai qurumlarla əməkdaşlıq addımları atılıb. Şərtlər daxilində mümkün olan kifayət qədər böyük həcmli işlər həyata keçirilib”.
Müsavat lideri ölkədəki vəziyyətin geniş şərhinə ehtiyacın olmadığını söylədi: “Qeyd etməliyik ki, Əliyevlər hakimiyyəti Azərbaycanda elan edilməmiş fövqəladə vəziyyət yaradıb. Məhz bu vəziyyətdə biz seçkilərdə iştirak etmək məsələsini bir daha müzakirəyə çıxarmışıq. Seçki məcəlləsində mürtəce dəyişikliklərin həyata keçirilməsindən, ictimai reaksiyanın çalarları aydın olandan sonra məsələyə bir daha baxırıq. Bir tərəfdən beynəlxalq birlik Azərbaycanda demokratiyanın olmadığını dərk edir, sərt mesajlar verir. Əliyevlər rejiminin ölkəni uçuruma aparması qeyd olunmaqla yanaşı, beynəlxalq birlik Azərbaycanda gedən demokratik proseslərə real dəstək verməyə hazır olmadığını nümayiş etdirir. Bu yaxınlarda beynəlxalq təşkilatların nümayəndələrindən biri ilə söhbət zamanı bizə bildirdilər ki, biz də siz də bilirsiniz ki, Əliyevlər rejimi ölkədə demokratik islahatlar keçirmək üçün zəruri siyasi iradəyə malik deyil. Biz onlardan soruşduq ki, beynəlxalq birlik olaraq siz bu tipli rejimləri demokratik islahatlara yönəltmək üçün zəruri siyasi iradəyə maliksinizmi? Təəssüf ki, biz suala müsbət cavab ala bilməmişik. Beynəlxalq birlik bir sıra siyasi və iqtisadi səbəblərdən demokratik proseslərə dəstək verməyə hazır görünmür. Ölkədə siyasi fəallığın aşağı olmasını, hakimiyyətə qarşı ümumxalq mübarizəsinin aparılmamasını bəzən əsas, bəzən bəhanə kimi göstərirlər. Amma bu zaman unudurlar ki, ölkədə siyasi fəallığın aşağı olmasının müxtəlif obyektiv və subyektiv səbəbləri olduğu kimi, beynəlxalq birliyin ikili münasibəti də öz təsirini göstərib. Bu zaman biz qərar qəbul etməliyik. Kim seçkidə iştirak edirsə hakimiyyətin adamıdı, kim seçkidə iştirak etmirsə fəraridir kimi ittihamlar ciddi deyil. Hakimiyyətin nəzarəti ilə seçkidə iştirak edənlər də var, etməyənlər də. Məsələn, ”Azadlıq" partiyasının sədri Əhməd Oruc müstəqil adamdır. Onlar vəziyyəti müzakirə edərək seçkidə iştirak qərarı veriblər. Dediyim odur ki, hər bir qüvvənin qərarına diqqətlə yanaşmaq lazımdır".
Bəs Müsavatın qərarı nə olmalıdır? İsa Qəmbər: “Mən yenə o fikirdə qalıram ki, seçkidə iştirak etmək və etməmək arqumentləri kifayət qədər ciddidir. Seçkiyə qatılmaq istəməyənlər seçkidə iştirakı ölkədə demokratik mühitin olmadığı, azadlıqların məhdudlaşdırıldığı, Seçki Məcəlləsinin mürtəceləşdirildiyi bir zamanda hakimiyyətin senarisində yer almağa bənzədirlər. Seçkidə iştirak tərəfdarı olanlar isə arqumentlər kimi cəmiyyətdə hakimiyyətdən narazılığın həddən artıq böyük olmasını və onun ətrafında toparlanmağa qüvvə axtarmasını, hakimiyyəti dəyişmək mümkün görünmürsə demokratiya və ictimai fəallıq naminə seçkidə iştirak etmək zərurətini, partiya strukturlarının fəallığının daim işlək vəziyyətə salınması zərurəti ilə yanaşı və bir sıra digər məsələləri gətirirlər. Bunlar da kifayət qədər ciddi arqumentlərdir. Ondan çox qərar variantı üzərində araşdırma aparılıb. Ölkədə ictimai fəallıq səviyyəsi, müxtəlif zümrələrin hakimiyyətdən narazılıq səviyyəsi araşdırılıb. Üstün mövqe seçkilərdən imtina olub. İştirak qərarı da imtina qərarı da zərurətdən doğan məcburi addım kimi ola bilər. Verdiyimiz qərarı bütövlükdə Müsavat Pariyasının apardığı mübarizənin tərkib hissəsi kimi görməliyik. Mən sizin müəyyənləşdirdiyiniz namizəd kimi seçkilərdə iştirakdan imtinanı daha düzgün hesab edirəm. Lakin bu təklifimlə qətiyyən fəallığın azaldılmasını, gözləmə mövqeyinə keçilməsini ağlıma belə gətirmirəm. Bizim proqram hədəflərimiz var. Buna uyğun olaraq fəaliyyətimiz davam etməlidir. Yeni səfərbərlik və yeni nəfəslə mübarizəmiz davam etməlidir. Xalqımızın öz taleyinə sahib çıxması üçün mümkün olan və olmayan hər şeyi etməliyik. 2009-cu ilin bələdiyyə, 2010-cu ilin parlament seçkilərində demokratik qüvvələrin uğurunu təmin etmək naminə strategiyamızı bugundən hazırlamağa başlamalıyıq. Korrupsioner Əliyevlər rejiminə qarşı ümümi mübarizə cəbhəsini genişləndirməliyik”.
Müsavat Partiyasında bütün ciddi məsələlərin hərtərəfli müzakirə edilməsi, ölçülüb-biçilməsi, birgə qərarlar qəbul edilməsi ənənələrinin olduğunu deyən İsa Qəmbər əmin olduğunu bildirdi ki, Məclis yenə həmin ənənələrə uyğun qərar verəcək: “Əminəm ki, qərarımız rejimə qarşı mübarizənin yeni mərhələsinin ilk addımı kimi tarixə düşəcək. Bu qərar azadlıqsevər Azərbaycan xalqının ölkədə vəziyyəti köklü surətdə dəyişməsinə təkan verəcək. Bütün müsavatçılara bu yolda uğurlar arzulayıram”.
Bundan sonra Sülhəddin Əkbər “Hədəf” gənclər koalisiyasının Müsavat Məclisinə müraciətini səsləndirdi. Müraciətdə koalisiyanın prezident seçkisində İsa Qəmbəri dəstəkləyəcəyi bildirilirdi. Gənclər eyni zamanda Müsavat Məclisini prezident seçkilərində iştirakla bağlı qərar qəbul etməyə çağırırdı. Sonra Müsavat Gənclər Təşkilatının sədri Tural Abbaslı çıxış edərək partiyanın namizədinin irəli sürülməsi məsələsinin təşkilatın şurasında müzakirə edildiyini və şura üzvlərinin 95 faizinin seçkidə iştirak tərəfdarı olduğunu söylədi: “Biz istənilən qanunla seçkiyə getmək tərəfdarıyıq. Siyasi imicimizə zərər gəlsə belə, demokratiya uğrunda mübariz aparmalıyıq. Əhalinin Seçki Məcəlləsinə edilən dəyişiklikdən xəbəri yoxdur. Biz seçkidə iştirak etməsək, İlham Əliyev bir qapıya oynayacaq. Amma biz Müsavat Gənclər Təşkilatı olaraq Məclisin verdiyi qərar və tapşırıqları yerinə yetirməyə hazırıq”.
Goranboy rayon təşkilatının sədri Yadigar Məmmədli də proseslərdən kənarda qalmığın düzgün olmadığı qənaətində olduğunu söylədi.
Müsavat deputat qrupunun üzvü İltizam Əkbərli yerlərdəki vəziyyəti nəzərə alaraq seçkilərdə iştirak etməyi məqbul saymadığını söylədi: “Sıravi vətəndaşlar və partiya fəalları seçkidə iştirak ovqatında deyil. Seçkidə iştirak etməməyimiz Məcəllədə dəyişiklik üçün zəmin yaradacaq”.
Naxçıvan təşkilatının sədri Meydan Babayevin fikrincə isə, seçkilərdən imtina müxalifəti bir araya gətirib vəziyyəti dəyişə bilər.
Müsavat Məclisinin üzvü, “Yeni Müsavat” qəzetinin müxbiri Elşad Paşasoy seçkidə iştirakın vacibliyini vurğuladı: “Seçki Məcəlləsi mürtəceləşdirilmiş olsa da, seçkiyə getmək lazımdır. Məgər Məmməd Əmin Rəsulzadə Cümhuriyyəti quranda vəziyyət çoxmu asan olub? Onda nə seçki məcəlləsi, nə də elektorat var idi. Azərbaycanlıların çoxu müsavatçılardan ibarətdirsə, niyə ruh düşkünlüyü olmalıdır? Gəlin, gənclərin gətirdikləri arqumentlərə önəm verək. Mən onların arqumetlrini kifayət qədəl məqbul sayıram”.
Gəncə rayon təşkilatının sədri Oqtay Zeynalov Gəncə müsavatçılarının seçkiyə tam hazır olduğunu söylədi: “Beynəlxalq təşkilatlardan nəisə gözləmək lazım deyil. Həmin təşkilatların nümayəndələri Azərbaycan torpağına ayaq qoyduqdan sonra dedikləri sözləri dəyişirlər. Xalq hakimiyyətdən narazıdır. Azadlığı vermirlər, onu zorla almaq lazımdır”.
Dilarə Əliyeva adına Qadın hüquqlarını müdafiə Cəmiyətinin sədri Novella Cəfəroğlu isə seçkiyə getməyin əleyhinə olduğunu söylədi: “Seçkiyə getmək naminə seçkidə iştirak lazım deyil. Mitinq və piketlər keçirərək mübarizəmizi davam etdirəcəyik”.
Goranboy rayon təşkilatının sədri Məhərrəm Yusifli çıxış edərək seçkiyə getməməklə 2013-cü ildə hakimiyyətin bizə yaxşı məcəllə ilə seçkidə iştirak təklifi etməyəcəyini söylədi: “Səslənən təklif və fikirlərə hörmətlə yanaşıram. Seçkidən imtina tərəfdarları demokratik cəmiyyətin olmadığından şikayətlənir. Amma 2013-cü ildə yaxşı məcəllə olacağını söyləmək mümkün deyil”.
Müsavat Divanının üzvü Osman Kazımovun sözlərinə görə, Seçki Məcəlləsinə edilən dəyişiklikləri və real vəziyyəti nəzərə aldıqda, seçkiyə getməkdən imtina etməliyik.
Öz növbəsində Müsavatın Mərkəzi İcra Aparatının rəhbəri Arif Hacılı Məclis üzvlərinə partiya rəhbərliyinin mövqeyini dəstəkləməyi və ona etimad göstərməyi tövsiyə etdi.
Məclis üzvü Seyidəli Məmmədli isə çıxışında seçkiyə getmək tərəfdarlarının arqumentlərinin əsassız olduğunu söylədi.
Müsavat başqanının müavinləri Qabil Hüseynli və Arzu Səmədbəyli də partiya rəhbərliyilə eyni mövqedən çıxış etdilər.
Daha sonra Müsavat başqanı çıxış edərək ölkədə son bir neçə gündə seçkidə iştirak məsələsinin siyasi müstəvidən hüquqi müstəviyə keçdiyini söylədi. Çıxışını davam etdirən Müsavat başqanı digər partiyalarda da prezident seçkisində iştirakla bağı müzakiələr getdiyini və qərarlar qəbul edildiyini söylədi. Yekun çıxışında o, Məclis zamanı səsləndirilən fikir və arqumentlərin partiya rəhbərliyi tərəfindən dəfələrlə müzakirə edildiyini və ən doğru qərara gəldiklərini bildirdi. Müsavat Partiyasını seçkilərdən imtina etməyə çağıran İsa Qəmbər bununla belə, Məclisin istənilən qərarını yerinə yetirəcəyini də söylədi.
Çıxışlar başa çatdıqdan sonra qərar lahiyəsi müzakirə olundu. 84 Məclis üzvündən 65-i seçkilərdə iştirakın əleyhinə, 6 nəfər isə lehinə səs verdi. Beləliklə Müsavat 15 oktyabr 2008-ci il tarixli prezident seçkilərində iştirak etməmək barədə qərar qəbul etdi.
Daha sonra Məclisə boş qalan yerlərə seçkilər keçirildi. Qeyd edək ki, 29 yer uğrunda 37 namizəd mübarizə aparırdı. Lakin səsvermədən sonra məlum oldu ki, iddiaçılardan heç biri lazımi miqdarda səs yığa bilməyib.
Məclisin toplantısı partiya himninin oxunması ilə başa çatdı.
Leyla İLQAR, Yeni Müsavat, 3.08.2008
http://www.musavat.com/site/shownews.php?news_id=38039