İsa Qember: YAP tövbé edib mümkün qeder tez öz siyasi fealiyyetine son qoymalıdır

Demokratik Konqresin İdare Heyetinin noyabrın 25-déki toplantısından sonra qurumun sedri İsa Qember jurnalistleri maraqlandıran sualları cavablandırdı.

- 24 noyabr mitinqi bu ilki sonuncu aksiya olacaq, yoxsa növbeti ayda daha bir mitinq keçirilecek?

- 24 noyabr mitinqinin bu il üçün sonuncu olub-olmadığı barede menim terefimden bir söz demek düzgün olmazdı. Çünki bu aksiya Azerbaycanda fealiyyet gösteren ekser siyasi qüvvelerin birge keçirdiyi tedbirdir ve ona göre de biz bu mesele ile bağlı herterefli müzakireler apardıqdan sonra mövqeyimizi ortaya qoyacağıq. Bu gün Demokratik Konqresdeki müzakirelerde bu şüarlar altında mübarizenin davam etdirilmesi zerureti bir daha vurğulandı. Müzakireler davam etdirilecek ve birge qerar vereceyik.

- Heyder Eliyevle Köçeryanın Praqa görüşünden sonra ortaya çıxan gizli Qarabağ planı ile bağlı sizin melumatlarınız ve deyerlendirmeniz necedir?

- Narahatlıq qalır. Yadınızdadırsa, bu ilki Heyder Eliyev-Köçeryan görüşleri ile bağlı hele o zaman münasibetimizi bildirmişdik. Demişdik, her şeyden görünür ki, bu görüşlerde Ermenistan-Azerbaycan münaqişesinin helli, Qarabağla bağlı meselelere aydınlıq getirilmesi yox, Heyder Eliyevle Köçeryanın ferdi siyasi maraqları esas müzakire obyektine çevrilecek. Onların bu mövzularda anlaşma ehtimalı barede de müeyyen informasiyalar sızmaqdadır. İndi de fikir verirsinizse, sızan informasiyalar bu versiyaya daha çox üstünlük getirir. Her halda, mene ele gelir ki, bu mesele ile bağlı analitiklerin şerhleri kifayet qeder inandırıcıdır. Müeyyen beynelxalq teşkilatların, böyük dövletlerin de mövqeleri eks olunub ki, seçki ilinde ireliye doğru ciddi bir addım atılması ehtimalı sıfıra yaxındır. Biz bu prosesi diqqetle izleyeceyik. Azerbaycanın menafeyine zidd her hansı bir addım cehdi olacaqsa, bunun qarşısı qetiyyetle alınacaq.

- Sizce, Azerbaycanın xarici siyasetinde balans saxlanmalıdırmı?

- Xarici siyaset kursu ölkenin, dövletin maraqlarına esaslanmalıdır ve mövcud gerçeklikleri özünde eks etdirmelidir. Bu gerçeklikler arasında düzgün mövqeni seçmek zerureti yene de gündelikdedir. Men hemişe balans siyasetinin terefdarı olmuşam, ancaq isteyirem ki, balans siyaseti merkezde dayanmaq kimi qebul olunmasın. Yeni iki dövlet arasında balans siyasetinden söhbet gedirse, bu, o demek deyil ki, hemin dövletlerin her ikisinden beraber mesafede olmalısan. Balans kursunu müeyyenleşdirerken öz maraqlarını, hemin dövletlerin maraqlarının neden ibaret olduğunu, senin maraqlarınla ne derecede üst-üste düşdüyünü, üst-üste düşmeyen meqamda hemin dövletlerin öz maraqlarını temin etmek üçün hansı raçıqlara malik olduğunu, senin öz imkanlarını hesablayıb yerini müeyyenleşdirmelisen. Ona göre de balans sözünü elde bayraq etmeye ehtiyac yoxdur.

- Sabah (noyabrın 26-sı) YAP-ın 10 illik yubileyidir. Sizce, onları tebrik etmeye deyermi?

- Eger bir neçe yüz YAP üzvünün öz heyatlarını temin etmek, yaxşı dolanmaq kimi maraqları, meqsedleri baxımından yanaşsaq, onları tebrik etmek olar. Ancaq partiya anlayışı, ölkedeki her hansı bir siyasi qüvvenin xalqa öz xidmetini teklif etmesi ve hakimiyyete geldiyi teqdirde xalqa, millete xidmet etmek üçün elinden geleni etmesi nezerde tutulursa, heç bir tebrikden söhbet gede bilmez. Mence, 92-ci ilin 14 sentyabrında Azerbaycan Kommunist Partiyası öz mövcudiyyetine nece son qoyubsa, YAP da hansısa merhelede, mümkün qeder tez öz siyasi fealiyyetine son qoyub xalqın qarşısında tövbe etse, daha yaxşı olar.

- Sirus Tebrizli size qarşı bele bir ittihamla çıxış edib ki, İsa Qemberin eski Müsavat Partiyasının adından danışmağa haqqı yoxdur. Sizin bu meseleye münasibetiniz necedir?

- Bu barede hele 90-cı illerin ortalarında Azerbaycan mehkemesinin qebul etdiyi qerar var. Biz bir publisisti M.E.Resulzadeye böhtan atdığına göre mehkemeye vermişdik. Hemin müellif de mehkemede öz mövqeyini müdafie etmek üçün eks-iddia ortaya qoymuşdu ki, İsa Qemberin tarixi Müsavat Partiyasının adından danışmağa, Resulzadenin şeref ve leyaqetini müdafie barede iddia ile çıxış etmeye hüquqi esası yoxdur. Onda mehkeme onun vesatetini qebul etdi ve bizden senedler istedi ki, neye esasen özümüzü Müsavat Partiyası adlandırırıq. Biz öz tarixi senedlerimizi teqdim etdik, mehkeme araşdırdı ve qebul etdi ki, biz Müsavat Partiyasıyıq. 1911-ci ilde qurulmuş Müsavat Partiyası olaraq yolumuzu davam etdiririk ve bu baxımdan heç bir hüquqi sual, qeyri-müeyyenlik mövcud deyil. Meselenin menevi, ideoloji, siyasi terefine geldikde, biz ümidvarıq ki, Müsavatın yolunu babalarımızın seviyyesine layiq bir şekilde davam etdiririk. Ona göre de Sirus Tebrizlinin bu narahatlıqları yersizdir ve yaxşı olar ki, o, üzvü olduğu partiyanın “Yeni Azerbaycan” adlanmağa haqqı olub-olmadığı barede düşünsün. Simasız quldurlardan ibaret partiyanın Yeni Azerbaycan qurmağa iddia etmeye menevi haqqı var, yoxsa yox - bu suala cavab araşdırılsa, daha meqsedeuyğun olar.

- Qukasyanın Fransaya seferi ile bağlı bu ölkenin Azerbaycandakı sefiri Xarici İşler Nazirliyine çağırıldı. Bundan sonra ise Qukasyan ABŞ-a getdi, oradan da İngiltereye gedecek. Sizce, bu ölkelerin de sefirlerine xeberdarlıq edilmelidirmi?

- Tebii ki, Azerbaycan hakimiyyeti, ilk növbede Xarici İşler Nazirliyi bu meselede prinsipial mövqeden çıxış etmelidir ve addımlarını atmalıdır. Çox teessüf ki, yalnız QAT-ın aksiyalarından sonra Xarici İşler Nazirliyinin yadına düşür ki, onlar herdenbir XİN kimi de fealiyyet göstermelidirler.

Könül ŞAMİLQIZI